A ! Lenn...

El levr-mañ e vez kontet eñvorennoù eus he yaouankiz gant Françoise Dolto, goulennataet gant he merc'h. Dielfennañ a ra an darvoudoù ouzh skleur he buhez-labour gant ar vugale. Soñjet em eus kalz e eñvorennoù Simone de Beauvoir peogwir int bet desavet un tammig memes mod hag e metoù peuzheñvel ; ouzhpenn eo ganet an div vaouez brudet-se er memes bloavezh, 1908. Uvel e chom Françoise Dolto, koulskoude ar pep heverkañ er pezh a gont eo e oa un den dreist d'ar re all ; ur spered eus ar re lemmañ, un temz-spered eus ar re aesañ p'he deus gouzañvet traoù diaes kenañ en he familh hep barn, war a lavar ! Deuet eo a-benn d'en em zizober eus he familh hep re a zroug ha da heuliañ he hent dezhi hec'h-unan pa ne oa ket ar pezh a c'hortozer diganti. Bamet on chomet dirak hec'h istor. Evit ur vaouez e oa diaes-kenañ dont da vezañ unan bennak er mare-se ; burzhudus eo ar pezh eo deuet a-benn d'ober o loc'hañ gant ken nebeut a chañsoù.

Marteze e kontit istorioù d'ho pugale dija : ma rit, ne servijo ket da galz tra al levr-mañ deoc'h. Va c'hentañ soñj din-me vez atav lenn ul levr dezho ha n'em boa ket kalz a skiant-prenet war ar c'hontañ a-raok : ur sapre dizoloadenn oa bet evidon. Displegañ a ra da betra e talvez ijinañ ho istorioù deoc'h, ha reiñ a ra ur bern kuzulioù hag alioù da lakaat ac'hanoc'h da gregiñ e-barzh. A-viskoazh em eus soñjet eo un hentenn vat evit rannañ ur prantad plijus e brezhoneg gant ar vugale.
N'eo ket anat d'ober e brezhoneg : ret eo bezañ koñsañtret mat. Met en em voazañ a reer tamm-ha-tamm. Plijadur 'vez o vont war-raok.
Un tamm helavar e kavan doare an aozerez da ginnig an traoù met... normal eo, plijout a ra dezhi kontañ istorioù !
Ar pezh zo sur eo e serrer al levr gant ur c'hoant bras d'ober evelti.

N'on ket tik gant al levrioù psikologiezh ; ur wezh an amzer e lennan unan bennak peogwir e vez prestet din, evit magañ ar gaoz. Sed pezh a zo bet c'hoarvezet ar wezh-mañ (met piv an diaoul a c'hellfe mont da brenañ ul levr gant ur vaouez disi o sellet ouzhoc'h gant un tres ken amoed war ar golo ???).
Diaes e vez din en em lakaat e-barzh 'blam d'ar stil un tammig eeun ha didaktik evit chom hep lavaret kentelius...
Met evit ur wezh, em eus kavet dedennus hennezh, L'intelligence du coeur.
Loc'hañ a ra an oberourez eus ar fed e c'heller muzuliañ ar QI, met pas ar fed da vezañ gouest da liammañ darempredoù aes ha don gant an dud ; koulskoude eo un donezon n'heller ket dioueriñ evit ober e dreuz er vuhez en deiz a-hiziv. Klask a ra neuze, en ur seurt "yezhadur" eus an trivliadennoù, reiñ ar roudoù diazez a bermet da gaout ul live diazez war ar poent-se. Speredek em eus kavet he soñjoù hag he c'hinnigoù dre vras. Talvoudus evit an hurusenn a blac'h a ouezan bezañ !!! (kavet 'm eus ar ger brav-se e romant diwezhañ Evenou)...
Ar gudenn eo pa adserrit al levr. Ret vije rannañ ar pezh a santit gant an dud met ne reont ket foutr ouzhoc'h ! E e... ma, un utopiezh brav e oa memestra !
Evit pezh a sell ouzh an eil levr eo heñvel a-walc'h ouzh an hini kentañ (bommoù bras anezhañ o vezañ meneget e-barzh zoken) met kreizennet war an diaes m'eo an darempredoù etre tud ha bugale. Kavet em eus dedennus anezhañ peogwir e kinnig Isabelle Filliozat digeriñ e zaoulagad war ar pezh ez eo an darempredoù da vat, n'eo ket ar pezh a zlefent bezañ. N'eo ket ral ne garfe ket unan eus an dud ar bugel-mañ-bugel, da skouer. Ne dalv netra asuriñ ar c'hontrol : ret eo asantiñ d'ar fed-se ha lakaat gerioù war ar pezh a vez, forzh penaos, santet gant an holl, a-benn diluziañ ar gudenn. Ur bern skouerioù tennet eus he labour a sikologiez he deus lakaet, sikour a ra ivez da geñveriañ ho kudennoù gant reoù ar re all ha da relativizañ en ur mod.
Kemeret em eus amzer d'en em soñjal un tammig war ar fed e c'hellen lenn levrioù Isabelle Filliozat ha pas reoù all (unan all oa bet prestet din war un dro met n'em eus ket gellet e echuiñ). Da respont em eus kavet e oa peogwir ez eus heñvelidigezhioù etrezomp. Graet he deus studioù hir, lent eo chomet e-pad pell hag ul lennerez touet eo eveldon ! Tamm-ha-tamm eo 'm eus rastellet ar munudoù-se en he levrioù. Farsus em eus kavet.

...ou l'art de se débrouiller pour avoir la paix !

Na pegen plijus, farsus ha fromus al levr iskis-se ! Ha n'eo ket lakaat da c'hoarzhin a ra hepken : leun eo a soñjoù fur, eus ur furnez bevet, diazezet war ar skiant-prenet. Disammet e vezer en ur lenn anezhañ eus kalz a draoù a samm hor c'houstiañs a-fed desevel bugale. Ar pezh en doa skoet ac'hanon eo an hentoù a gave ar vaouez-se da ren he buhez mamm en ur ober fae ouzh selloù tort an dud hag ouzh kuzulioù re unton al levrioù a lenner pa vezer dougerez. Ur bannac'h aer fresk e bed an dougen hag an desevel bugale vihan !